De rugstreeppad is een bijzondere soort die leeft in dynamische gebieden. De foto toont hoe goed gecamoufleerd dit dier is, waardoor het vaak onopgemerkt blijft. Juist de voorkeur voor veranderlijke landschappen maakt de soort interessant, maar ook kwetsbaar. Zijn leefgebied valt namelijk vaak samen met plekken waar de ruimte opnieuw wordt ingericht, zoals bouwlocaties.

De rugstreeppad is een opvallende pad die erg divers in kleur is. Van zandkleurig of bruin, tot groen of gevlekt. Het dier is direct herkenbaar aan de smalle gele streep over zijn rug en zijn goudgele ogen. De rugstreeppad kan zich snel verplaatsen. Het dier doet dit vaak rennend in plaats van springend en kan hiermee lange afstanden afleggen. De pad maakt gebruik van ondiepe, tijdelijk met water gevulde plassen om zich voort te planten. Ook zijn kenmerkende, ratelende roep maakt hem tot een bijzondere verschijning. Je kunt ze soms al op 2 km afstand horen.

Flexibele leefwijze
Rugstreeppadden houden van open, zandige terreinen met ondiepe waterplassen. Dit zijn geen klassieke natuurgebieden, maar tijdelijke landschappen zoals braakliggende terreinen en bouwplaatsen. Hier ontstaan omstandigheden waarin de soort zich snel kan vestigen en voortplanten. Dankzij die flexibele leefwijze weet de rugstreeppad nieuwe gebieden relatief snel te koloniseren, zolang er voldoende rust, open bodem en geschikt voortplantingswater aanwezig zijn. De tijdelijkheid van de leefplekken van de rugstreeppad maken de soort wel kwetsbaar.

Bescherming van soort en leefgebied
De rugstreeppad wordt beschermd in Nederland. Een rugstreeppad mag niet gedood worden. De wetgeving beschermt niet alleen de rugstreeppad zelf, maar ook het essentiële leef‑ en voortplantingsgebied. Het beschadigen of vernietigen van deze functionele leefomgeving is niet toegestaan. Dit geldt dus ook voor de tijdelijke plassen waarin de padden zich voortplanten.

Is de soort of zijn leefgebied op een locatie aanwezig, dan vraagt dit om zorgvuldige afwegingen bij de planning en uitvoering van werkzaamheden.

Maatregelen in de praktijk
Wij adviseren ontwikkelaars en aannemers om vooraf te voorkomen dat de soort zich binnen een plangebied vestigt. We adviseren om een ecoloog bij de planning van het project te betrekken en om bijvoorbeeld de volgende maatregelen te nemen:

• het ontstaan van geschikt leefgebied te beperken, door het voorkomen van langdurig open zand en ondiepe plasvorming 
• het tijdig inzetten van paddenwerende schermen om dieren buiten een werkgebied te houden 

Dergelijke maatregelen moeten zorgvuldig worden toegepast. Schermen mogen alleen worden geplaatst wanneer vaststaat dat zich binnen het afgeschermde gebied geen beschermde soorten bevinden en er geen dieren ingesloten raken.

Ruimte voor ontwikkeling en natuur 
De kwetsbaarheid van deze soort vraagt om tijdige aandacht en zorgvuldigheid. Door in een vroeg stadium van een project rekening te houden met de rugstreeppad, blijft er ruimte voor zowel ruimtelijke ontwikkeling als de bescherming van de natuur. Omgevingsdienst Utrecht zet zich in om de rugstreeppad en zijn leefomgeving te beschermen. 

Beeld: Bart de Bruijn